"Skarb Państwa pozywany jest 15 razy na dzień"
MARCIN DZIURDA o procesach o odszkodowania - Do sądów wpłynęły pierwsze pozwy zbiorowe przeciwko Skarbowi Państwa. W sumie powodowie domagają się już ponad 75 mln zł. To chyba duże niebezpieczeństwo dla Skarbu Państwa?
Na pewno możliwość składania pozwów zbiorowych może stanowić zachętę do pozywania Skarbu Państwa. Takie było zresztą założenie nowej instytucji ma ułatwić dochodzenie roszczeń przeciwko wielkim korporacjom, ale przeciwko Skarbowi Państwa także.
Jak Prokuratoria przygotowuje się do pozwów zbiorowych?
Sądzę, że nikt nie jest w stanie dziś przewidzieć, jak sprawdzą się w praktyce. Trzeba pamiętać, że pozew zbiorowy to tylko ułatwienie formalne i nie zwalnia od udowodnienia szkody, podstawy odpowiedzialności pozwanego w tym przypadku Skarbu Państwa i związku przyczynowego. Mam wrażenie, że w niektórych przypadkach postępowania grupowe mogą trwać bardzo długo, ponieważ każdy z powodów będzie musiał wykazać, że w jego przypadku te wszystkie przesłanki zostały spełnione.
Jak często pozywany jest Skarb Państwa?
Liczba nowych spraw sądowych, które dotarły do Prokuratorii Generalnej w ciągu pierwszych sześciu miesięcy tego roku, wynosi 2625 czyli trzykrotnie więcej niż w tym samym okresie w 2009 roku. Wtedy wpłynęło 829 spraw.
Kto tak masowo pozywa Skarb Państwa?
Głównie osoby osadzone w zakładach karnych i aresztach śledczych.
Skarżą się na ciasnotę w celach?
Między innymi. Jednak samo naruszenie normy 3 mkw. na jednego osadzonego nie może powodować automatycznie zasądzenia odszkodowania dla osoby osadzonej. Dlatego więźniowie skarżą się na nieodpowiednie warunki w zakładach karnych. Jednak wygrywamy zdecydowaną większość takich spraw i jedynie w bardzo niewielu przypadkach sąd zasądza pewne kwoty.
Jak wysokie?
Zwykle w granicach kilku tysięcy złotych.
W jakich sytuacjach sądy orzekają o wypłacie zadośćuczynienia?
Wtedy gdy rzeczywiście doszło do naruszenia dóbr osobistych osoby osadzonej.
Czy mógłby pan podać kilka przykładów?
Nie chciałbym prowokować kolejnych pozwów. Po jednej informacji prasowej o sprawie przegranej musimy się liczyć z kolejną falą pozwów. Sprzyja temu fakt, że wiele sądów niemal automatycznie zwalnia osoby osadzone z opłat sądowych. W takiej sytuacji dla powoda nie ma znaczenia, czy domaga się 10 tysięcy, czy 10 milionów złotych nie musi zastanawiać się, czy dochodzona kwota ma jakikolwiek uzasadnienie. W ramach obowiązujących przepisów występujemy jednak do sądów, by stosowały te instrumenty, które pozwalają obciążyć kosztami chociażby w części osoby, które wnoszą bezzasadne pozwy z żądaniem ogromnych kwot.
Oprócz procesów o te odszkodowania są również i inne. Czy radcowie Prokuratorii podołają im?
Radców jest obecnie 80. Mimo trzykrotnie szybszego napływu nowych spraw zatrudnienie pozostało praktycznie niezmienione. Poważnie zagraża to już funkcjonowaniu Prokuratorii, która przecież prowadzi ponad 4200 spraw przeciwko Skarbowi Państwa na łączną kwotę ponad 15 mld złotych. Dlatego wystąpiłem do ministra finansów o środki na nowe etaty w Prokuratorii.
Osobną kwestią są wynagrodzenia radców Prokuratorii. Zgodnie z ustawą powinny być porównywalne z wynagrodzeniami sędziów sądów okręgowych. Tymczasem wynagrodzenia sędziów w roku 2009 r. w sposób zauważalny choć moim zdaniem jeszcze niewystarczający wzrosły, zaś wynagrodzenia radców Prokuratorii Generalnej pozostały praktycznie bez zmian.
Jak rozstrzygnęły się spory ze starostwami o zwrot opłat za wydanie kart pojazdów? W tej sprawie wypowiedział się nasz Trybunał Konstytucyjny, ETS i NSA. Jest jedna linia orzecznicza opłata określona w rozporządzeniu była zbyt wygórowana.
Niektóre sądy zasądzały zwrot opłaty od powiatów. Obecnie niektóre z powiatów domagają się, aby Skarb Państwa zwrócił im te kwoty, które one zwróciły właścicielom pojazdów. Moim zdaniem bezzasadnie. Powiaty otrzymały pewne kwoty, które na skutek wyroku TK uznającego je za nienależne musiały zwrócić. Nie poniosły zatem żadnej szkody.
Ale samorządy już te pieniądze dawno wydały na inne inwestycje. Poza tym Trybunał stwierdził błąd popełniony przez przedstawiciela władzy!
Nie jest to jednak wystarczająca podstawa odpowiedzialności. Zresztą 10 maja zapadł już pierwszy wyrok w takiej sprawie. Sąd oddalił pozew powiatu Ostrów Wielkopolski. W uzasadnieniu podkreślił, że jeśli podmiot uzyskuje bez podstawy prawnej jakąś korzyść kosztem innej osoby, to jest zobowiązany do jej zwrotu. A korzyść uzyskał powiat kosztem właścicieli pojazdów. Na rozstrzygnięcie czekają kolejne analogiczne sprawy.
*Marcin Dziurda
doktor nauk prawnych, w latach 20052006 pełnomocnik do spraw organizacji Prokuratorii Generalnej, obecnie jej prezes
źródło: gazetaprawna.pl
Odszkodowania Olsztyn Odszkodowanie dla pasażerów linii lotniczych: za 5-godzinne spóźnienie należy się zwrot ceny biletuSpóźnienie samolotu pasażerskiego o ponad trzy godziny uprawnia pasażerów do odszkodowanie w takiej samej wysokości jak za odwołany rejs.
czytaj dalej...Sąsiedzi lotnisk bez odszkodowańWłaściciele nieruchomości sąsiadujących z lotniskiem Okęcie są na razie bez szans na odszkodowania za spadek wartości działek. Warszawski sąd okręgowy oddalił już ok. 50 takich powództw.
czytaj dalej...Odszkodowanie za niezgodne z prawem tymczasowe aresztowanie obejmie także utracone korzyściOdszkodowanie za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem tymczasowe aresztowanie powinno obejmować zarówno szkodę rzeczywistą jak utracone korzyści.
czytaj dalej...Prawa konsumenta: Za nierówną grzywkę dostaniesz odszkodowanieZa nieprawidłowo wykonaną fryzurę możemy żądać obniżenia ceny lub zwrotu pieniędzy. Jeśli nieprofesjonalny fryzjer narazi nas na uszczerbek na zdrowiu możemy wystąpić także o odszkodowanie.
czytaj dalej...Polskie firmy nie dbają o ochronę wynalazkówTylko 7 proc. przedsiębiorców rejestruje w Urzędzie Patentowym innowacyjne rozwiązania. Polski przedsiębiorca musi czekać średnio aż 3,5 roku na zarejestrowanie swojego wynalazku. Za naruszenie praw własności przemysłowej grożą wysokie odszkodowania oraz procesy karne.
czytaj dalej...Ukrycie wad sprzedawanego auta to oszustwoOsoba, która sprzedaje używany samochód i celowo zataja informację o jego powypadkowości, może zostać zmuszona do wypłaty odszkodowania. Naraża się też na karę do 8 lat pozbawienia wolności.
czytaj dalej...Pełne odszkodowanie za spóźniony pociąg od PKP dopiero w 2011 r.Za dwugodzinne opóźnienie pociągu powinniśmy otrzymać zwrot połowy ceny biletu. Polscy parlamentarzyści o półtora roku odroczyli stosowanie unijnych standardów przewozowych. Obecnie o przyznaniu odszkodowania dla pasażera swobodnie decyduje przewoźnik kolejowy.
czytaj dalej...Jak przygotować pozew do sądu o odszkodowanie w wyniku powodziPoszkodowany przez powódź może wystąpić do sądu z pozwem przeciwko Skarbowi Państwa o odszkodowanie za utracone mienie ruchome, gdy udowodni, że urzędnicy zbyt późno poinformowali go o nadchodzącej fali.
czytaj dalej...Za każde wywłaszczenie przysługuje odszkodowanieMożna się ubiegać o odszkodowanie za wywłaszczenie, nawet jeżeli polska ustawa nie daje takiej możliwości. Sąd administracyjny może stwierdzić obowiązek wypłaty odszkodowania, sięgając do prawa międzynarodowego.
czytaj dalej...Nie będzie odszkodowania za laptopa w zaginionym bagażuWybierając się w podróż samolotem, biżuterię i sprzęt elektroniczny lepiej spakować do bagażu podręcznego.
czytaj dalej...Kto odpowie za szkody wyrządzone przez dziecko na zimowiskuOdszkodowanie za nieletniego, który np. wybił szybę czy poturbował innego narciarza, muszą zapłacić rodzice, opiekunowie albo osoby sprawujące nad nim faktyczną pieczę (np. wychowawcy na zimowisku).
czytaj dalej...Milion za adwokacki błądPonad milion złotych odszkodowania z własnej kieszeni musi zapłacić przedsiębiorcy adwokat za swój błąd, informuje "Rzeczpospolita" powołując się na orzeczenie Sądu Najwyższego.
czytaj dalej...Pacjent ma prawo domagać się odszkodawania nawet od zadłużonego szpitalaPacjent, który został zainfekowany podczas leczenia w szpitalu żółtaczką lub gronkowcem, ma prawo do odszkodowania, renty oraz zadośćuczynienia.
czytaj dalej...Wiceszef MSZ o ustawie hazardowej: orzeczenie ETS niczego nie przesądza Wiceszef MSZ Maciej Szpunar uważa, że czwartkowe orzeczenie ETS w sprawie ustawy hazardowej nie przesądza o ewentualnych odszkodowaniach dla firm hazardowych.
czytaj dalej...Odszkodowania dla wywłaszczanych, szybciej i więcejGdy przed wywłaszczeniem nieruchomości nastąpi jej zajęcie, właściciel otrzyma zaliczkę na poczet przyszłej należności.
czytaj dalej...Wojewoda ustali odszkodowania za grunty wywłaszczane pod budowle przeciwpowodzioweOdszkodowania za grunty wywłaszczane pod budowle przeciwpowodziowe będą wypłacane już po rozpoczęciu inwestycji. Jeżeli właściciel bez problemu wyda nieruchomość, odszkodowanie będzie wyższe o 5 proc.
czytaj dalej...SN: osoby represjonowane poza granicami mają prawo do odszkodowaniaPrzyznanie prawa do zadośćuczynienia i odszkodowania osobom represjonowanym za działalność na rzecz niepodległości Polski nie zależy od tego, czy działalność ta była prowadzona na terytorium RP w granicach sprzed II wojny światowej, granicach powojennych czy poza nimi - uznał Sąd Najwyższy.
czytaj dalej...UOKiK: Ponad 620 tys. zł kary dla Generali za niedozwolone klauzule. Towarzystwo się odwołujePrezes UOKiK nałożyła 620 tys. 935 zł kary na Generali Towarzystwo Ubezpieczeń za klauzule zawarte w umowach autocasco. Zdaniem Urzędu, Generali bezprawnie różnicuje zasady obliczania wysokości odszkodowania. Ubezpieczyciel złożył odwołanie od tej decyzji.
czytaj dalej...Postępowanie egzekucyjne: Trzeba udowodnić bezprawność działania komornikaJeżeli żąda się od komornika odszkodowania za niezgodne z prawem prowadzenie egzekucji, trzeba wykazać bezprawność jego działania i poniesioną w związku z tym szkodę. W przeciwnym wypadku roszczenie jest bezzasadne.
czytaj dalej...Złota akcja na nowych zasadach: spółka może wystąpić o odszkodowanieMinister skarbu państwa będzie mógł wnieść sprzeciw wobec uchwały lub czynności prawnej zarządu spółki kapitałowej o strategicznym znaczeniu, gdy rozporządza ona składnikami swojego mienia, w sposób zagrażający jej dalszemu funkcjonowaniu.
czytaj dalej...TK rozstrzygnie, kto może ubiegać się o świadczenie deportacyjneCzy deportowani w czasie wojny do pracy przymusowej w granicach państwa polskiego sprzed 1 września 1939 roku mogą ubiegać się o odszkodowanie - rozstrzygnie 7 grudnia Trybunał Konstytucyjny. Wniosek o zbadanie konstytucyjności przepisów ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym skierował do TK Rzecznik Praw Obywatelskich.
czytaj dalej...Jakie będą konsekwencje wyroku ETS w sprawie ustawy hazardowejFirmy, które zgodnie z ustawą hazardową nie otrzymały pozwoleń na prowadzenie gier na automatach, mogą ubiegać się o odszkodowania - uznał Europejski Trybunał Sprawiedliwości. Zakwestionowanie przepisów byłoby podstawą do odszkodowań - uważa wiceminister finansów Jacek Kapica.
czytaj dalej...Wypłata z AC nawet bez badań technicznych autaSpowodowałam wypadek samochodem bez ważnych badań technicznych. Wiem, że nie mam szans na odszkodowanie ze swojego AC, ale czy poszkodowany dostanie pieniądze z mojego OC? Czy będę musiała za wszystkie szkody płacić z własnej kieszeni?
czytaj dalej...Brytyjski sąd przyznał odszkodowania Polakom, którym zaniżano wynagrodzeniaSąd pracy w Cardiff w Walii przyznał w sumie 251 tys. funtów odszkodowań 14 polskim robotnikom, którym zaniżano należne wynagrodzenia za pracę przy budowie elektrowni gazowo-parowej Uskmouth w południowej Walii - podał w środę związek zawodowy budowlanych GMB.
czytaj dalej...Kiedy podważyć odszkodowanie za działkę przejętą pod nową drogęOdszkodowanie za działkę odebraną pod drogę publiczną powinno w pełni rekompensować straty właściciela nieruchomości. Zaniżona wycena daje podstawę do jej podważenia na drodze administracyjnej, a następnie sądowej.
czytaj dalej...