Za bezprawną decyzję urzędnik zapłaci sam
Odpowiedzialność majątkową za decyzje wydane z rażącym naruszeniem prawa będą ponosiły nie tylko instytucje państwowe, lecz także wydający je urzędnicy. Funkcjonariusz publiczny, który swoim zachowaniem wyrządzi szkodę, będzie musiał zwrócić wypłacone przez państwo odszkodowanie
Co roku Skarb Państwa i samorząd terytorialny wypłacają obywatelom miliony złotych z tytułu odszkodowań za niekompetencję, opieszałość i bezprawne decyzje funkcjonariuszy publicznych. Za niespełna cztery miesiące wypłacane rekompensaty nie będą obciążały wyłącznie kieszeni podatników. W części przypadków za wyrządzone szkody zapłacą sami urzędnicy. Umożliwia to czekająca na publikację ustawa o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa.
Krępujące procedury
Obowiązujące regulacje dają jedynie możliwość, a nie obowiązek domagania się zwrotu kwoty odszkodowania od urzędnika na podstawie kodeksu cywilnego. Zgodnie z jego przepisami poszkodowany może domagać się pokrycia strat jedynie od jednostki Skarbu Państwa czy samorządu terytorialnego, a więc sądu, szpitala czy urzędu, w którym została wydana bezprawna decyzja czy wyrok. Nie ma natomiast możliwości wystąpienia z takim roszczeniem bezpośrednio do urzędnika.
Jeżeli funkcjonariusz wyrządził komuś szkodę w związku z wykonywaną przez siebie pracą i Skarb Państwa ją naprawił, to może on dochodzić zwrotu kosztów na drodze regresowej. Musi się on jednocześnie liczyć z ograniczeniami, jakie wynikają z kodeksu pracy. Pracownik jest zobowiązany do naprawienia szkody do wysokości trzymiesięcznego wynagrodzenia. Przy czym jeżeli wyrządził szkodę umyślnie, to odpowiada w pełnej wysokości. Skarb Państwa musi jednak udowodnić, że pracownik działał świadomie z zamiarem wyrządzenia szkody. Przepisy te są jednak bardzo rzadko wykorzystywane. Udowodnić umyślność wyrządzenia szkody przez urzędnika jest w praktyce bardzo trudno.
Warunki odpowiedzialności
Uchwalona 20 stycznia 2011 r. ustawa o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa wprowadza jasne kryteria i procedurę, która pozwala na zwrotne wyegzekwowanie kwot wypłaconych obywatelom przez instytucje publiczne.
Zgodnie z rozwiązaniami przewidzianymi w nowej regulacji funkcjonariusz publiczny będzie ponosił osobistą odpowiedzialność majątkową w przypadku, gdy łącznie zostaną spełnione trzy warunki. Po pierwsze na mocy prawomocnego orzeczenia sądu lub na mocy ugody musi zostać wypłacone przez podmiot odpowiedzialny (np. gminę, szpital) odszkodowanie za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej z rażącym naruszeniem prawa, czyli m.in. w przypadkach działania urzędników bez podstawy prawnej. Po drugie takie naruszenie musi zostać spowodowane zawinionym działaniem lub zaniechaniem urzędnika, a na koniec rażące naruszenie prawa musi zostać stwierdzone zgodnie z art. 6 omawianej ustawy.
Przykładowo będzie to wydanie ostatecznej decyzji stwierdzającej nieważność decyzji lub postanowienia na podstawie kodeksu postępowania administracyjnego lub stwierdzenie braku podstawy prawnej lub rażącego naruszenia prawa na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Definicja funkcjonariusza
Ustawa wprowadza własną definicję funkcjonariusza publicznego. Jest nim każda osoba działająca w charakterze organu administracji publicznej lub z jego upoważnienia albo jako członek kolegialnego organu administracji publicznej. Jest to także osoba wykonująca w urzędzie organu administracji publicznej pracę w ramach stosunku pracy, stosunku służbowego lub umowy cywilnoprawnej, która jednocześnie bierze udział w prowadzeniu sprawy rozstrzyganej w drodze decyzji lub postanowienia przez taki organ.
W odróżnieniu od istniejących dotychczas reżimów odpowiedzialności dyscyplinarnej i pracowniczej dotyczących niektórych tylko (grup urzędników dokonujących rozstrzygnięć administracyjnych), zasady przewidziane w ustawie mają charakter uniwersalny. Dotyczą one co do zasady wszystkich osób, które ze względu na swoje uprawnienia wykonują władzę publiczną, w tym dokonują rozstrzygnięć administracyjnych (jako piastuni funkcji organu administracji) oraz ze względu na swe kompetencje prawne mają wpływ na treść rozstrzygnięć administracyjnych.
źródło: gazetaprawna.pl
Odszkodowania Olsztyn Nawet do 5 tys. zł kary za nie odśnieżone dachy i chodnikiNajniższy jednorazowy mandat za nie odśnieżanie i nie usuwalnie lodu z chodnika, przystanku tramwajowego oraz sopli i śniegu z dachu wynosi 500zł. Natomiast sąd może orzec grzywnę nawet w wysokości 5 tys. zł. Niezależnie od tych kar i mandatów osoba poszkodowana może domagać odszkodowania za poniesione straty majątkowe i zadośćuczynienia za krzywdę moralna.
czytaj dalej...Dwa miliony za męża brutalaWarszawski sąd ogłosi jutro precedensowy wyrok: czy Katarzynie S. należy się zadośćuczynienie od Skarbu Państwa za brak ochrony przed agresją męża. Kobieta walczy o ponad milion złotych odszkodowania i zadośćuczynienie.
czytaj dalej...Kiedy za przerwaną podróż pasażer otrzyma odszkodowaniePrzewoźnik odpowiada za szkodę, jaką podróżny poniósł wskutek przedwczesnego odjazdu środka transportowego. Musi też pokryć straty, jakie poniósł konsument wskutek opóźnionej lub odwołanej podróży.
czytaj dalej...Opłata stała od skargi na wysokość odszkodowaniaSkarga wniesiona do sądu administracyjnego, w której skarżący kwestionuje tylko wysokość ustalonego odszkodowania za wywłaszczenie, podlega stałej opłacie w wysokości 200 zł.
czytaj dalej...Jak otrzymać odszkodowanie za zgubioną przez przewoźnika paczkęZarówno Poczta Polska, jak i firmy kurierskie odpowiadają za powstałe z ich winy opóźnienia w dostawie przesyłek, a także ich uszkodzenie i utratę. Aby otrzymać odszkodowanie, najpierw trzeba złożyć reklamację.
czytaj dalej...Do odszkodowania nie wlicza się wpłat celowychWpłaty celowe osób trzecich przeznaczone na zabezpieczenie najpilniejszych potrzeb poszkodowanych katastrofą budowlaną nie wchodzą w zakres odszkodowania za czyn, który spowodował szkodę.
czytaj dalej...Starosta będzie mógł szybciej wywłaszczaćZajęcie gruntu będzie możliwe od razu po decyzji starosty w sprawie wywłaszczenia. Prawnicy obawiają się wzrostu liczby roszczeń odszkodowawczych wobec Skarbu Państwa. Rokowania o odszkodowanie za wywłaszczaną nieruchomość mogą okazać się fikcją.
czytaj dalej...Poszkodowany szybciej otrzyma odszkodowaniePoszkodowany prawomocnym orzeczeniem sądu będzie mógł dochodzić naprawienia szkody także wtedy, gdy nie uzyska wcześniejszego potwierdzenia bezprawności orzeczenia w postępowaniu kasacyjnym.
czytaj dalej...Trybunał UE: odszkodowania także za opóźnione lotyPasażerom samolotów opóźnionych o co najmniej trzy godziny należy się odszkodowanie tak samo jak pasażerom lotów odwołanych - orzekł w czwartek Trybunał Sprawiedliwości UE w Luksemburgu.
czytaj dalej...Co zrobić, gdy na lotnisku zginie nam bagaż?Za laptop, aparat fotograficzny i biżuterię przewożoną w zaginionej walizce nie dostaniemy odszkodowania.
czytaj dalej...70 proc. zaliczki w przypadku wywłaszczenia pod inwestycje publiczneWłaściciel nieruchomości, która zostanie przeznaczona pod inwestycje publiczne, będzie mógł uzyskać odszkodowanie za udostępnienie nieruchomości oraz szkody powstałe w wyniku jej zajęcia.
czytaj dalej...Sąsiedzi lotnisk bez odszkodowańWłaściciele nieruchomości sąsiadujących z lotniskiem Okęcie są na razie bez szans na odszkodowania za spadek wartości działek. Warszawski sąd okręgowy oddalił już ok. 50 takich powództw.
czytaj dalej...Rząd: łatwiej będzie odbudować dom po klęsce żywiołowejRząd proponuje, by osoby, których domy uległy zniszczeniu w wyniku klęski żywiołowej mogły go odbudować na nowym miejscu. Ziemię można by nabyć w trybie bezprzetargowym; a za poniesioną szkodę otrzymać odszkodowanie.
czytaj dalej...TK rozstrzygnie, kto może ubiegać się o świadczenie deportacyjneCzy deportowani w czasie wojny do pracy przymusowej w granicach państwa polskiego sprzed 1 września 1939 roku mogą ubiegać się o odszkodowanie - rozstrzygnie 7 grudnia Trybunał Konstytucyjny. Wniosek o zbadanie konstytucyjności przepisów ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym skierował do TK Rzecznik Praw Obywatelskich.
czytaj dalej...Jankowski: Pasażerowie kolei bez odszkodowaniaPociągi, które wyjechały zgodnie z nowym rozkładem jazdy, docierały do stacji końcowej z takim opóźnieniem, że w innym kraju uznano by je zapewne za zaginione. Zamiast ulgi nowa rozpiska przysporzyła pasażerom tylko kłopotów.
czytaj dalej...Sprzedaż podrobionych domen może się skończyć więzieniemNaruszanie prawa do znaku towarowego znajdującego się w nazwie domeny może zakończyć się sprawą o odszkodowanie lub wszczęciem postępowania karnego wobec działającego bezprawnie internauty.
czytaj dalej...Sąd przyzna odszkodowanie rodzicowi, któremu naruszono prawa do kontaktów z dzieckiemZamiast płacić grzywnę na rzecz Skarbu Państwa, rodzic, który uniemożliwia drugiemu kontakt z dzieckiem wypłaci mu za każde utrudnienie kwotę określoną przez sąd opiekuńczy.
czytaj dalej..."Odszkodowanie powinno umożliwić odtworzenie firmy"Rozmawiamy z MARKIEM GRUCHALSKIM, prawnikiem z kancelarii Nowakowski i Wspólnicy - Odszkodowanie za nieruchomość powinno być ekwiwalentne, a więc dawać wywłaszczonemu możliwość odtworzenia rzeczy przejętej przez państwo. Musi ono odpowiadać wartości rynkowej zabranego gruntu.
czytaj dalej...Jak dochodzić odszkodowania za źle wykonany remontWłaściciel mieszkania może dochodzić roszczeń od wykonawcy za źle wykonane prace i zażądać usunięcia wad, zwrotu zaliczki, a nawet zapłaty kary umownej za nieukończenie remontu w terminie. Ułatwi mu to prawidłowo zawarta umowa o przeprowadzenie prac remontowych.
czytaj dalej...Jakie odszkodowanie za nieudany urlopAby uniknąć procesów z biurem podróży po powrocie z nieudanego urlopu, warto przed wyborem wycieczki przyjrzeć się dokładnie proponowanym ofertom. Najważniejsze są te postanowienia, w których organizator wyjazdu gwarantuje ochronę praw podróżujących konsumentów.
czytaj dalej...Wydawcy szykują pozwy za kserowanie książekNa uczelniach kopiuje się 5 mln stron książek. Wielkie wydawnictwa postanowiły walczyć w sądach o odszkodowania. Na nielegalnym kserowaniu książek specjalistycznych wydawcy tracą miliony. Połączyli więc siły i wspólnie będą wytaczać pokazowe pozwy.
czytaj dalej...Jak uzyskać odszkodowanie od hotelu za utratę lub uszkodzenię naszych rzeczyHotele ponoszą odpowiedzialność za rzeczy gości. Prowadzący hotel musi przyjąć na przechowanie pieniądze, papiery wartościowe i cenne przedmioty.
czytaj dalej...Będą rekompensaty za słupy energetyczne i rurociągi na działkach. Odszkodowania wyniosą prawie 19 mld złWłaściciele nieruchomości, przez które przebiegają rurociągi, sieci wodociągowe i ciepłownicze oraz linie energetyczne (i na których stoją słupy), mają dostać w sumie 18,7 mld zł rekompensat za uregulowanie stanu prawnego tej infrastruktury. Kończą się już prace nad specjalnym projektem.
czytaj dalej...Jak i kiedy można dochodzić odszkodowania od sprawcy szkodyZobowiązanym do naprawienia szkody jest osoba odpowiedzialna za jej powstanie. Gdy nie ma zamiaru dobrowolnie usunąć negatywnych skutków swojego działania, sprawę będzie musiał rozstrzygnąć sąd.
czytaj dalej...Odszkodowanie musi umożliwić odbudowę firmyWywłaszczany w trybie niezwłocznego zajęcia nieruchomości uzyska prawo do bezpiecznej zaliczki. Utracone korzyści z wywłaszczonego mienia powiększą wysokość odszkodowania. Konstytucyjna zasada słusznego odszkodowania zawsze będzie rodziła spory, twierdzą prawnicy.
czytaj dalej...