Dłużnik naprawi szkodę spowodowaną opóźnieniem
Gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań w terminie, wierzyciel ma prawo się domagać, aby uiścił odsetki, zapłacił karę umowną, a nawet wypłacił odszkodowanie wyrównujące poniesione straty spowodowane zwłoką w wykonaniu zobowiązania.
Zdarza się, że dłużnik nie wykona zobowiązania w terminie albo wprawdzie je spełni, lecz w sposób nieprawidłowy. W ten sposób może nawet wyrządzić szkodę wierzycielowi. Na dłużniku ciąży wówczas obowiązek naprawienia szkody, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania zostało spowodowane okolicznościami, za które nie ponosi odpowiedzialności.
Naprawienie szkody
Co do okoliczności, które wyłączają ponoszenie odpowiedzialności przez dłużnika, wielokrotnie zajmował stanowisko Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie. Na przykład stwierdził, że biuro podróży odpowiada za szkody na zdrowiu i utratę życia turysty wówczas, gdy zostały spowodowane przez niedostateczne zorganizowanie dla niego pomocy lekarskiej (orzeczenie z 6 lipca 1966 r. w sprawie sygn. akt I CR 134/64 opublikowane w OSPiKA nr 5 6 z 1967 r., poz. 183).
Dłużnik nie może również skutecznie uzasadnić zwłoki w realizacji zobowiązania tym, że przyjął zamówienie, którego rozmiar i termin realizacji nie odpowiadają możliwościom jego osobistym bądź jego przedsiębiorstwa (taki pogląd wyraził Sąd Najwyższy w orzeczeniu z 27 stycznia 1972 r. w sprawie sygn. akt I CR 458/71, opublikowanym w OSNCP nr 9 z 1972 r., poz. 160).
Gdy dłużnik zwleka z wykonaniem zobowiązania, wierzyciel ma prawo wystąpić do sądu z roszczeniem o spełnienie świadczenia oraz o wyrównanie szkody, która została spowodowana tą zwłoką. Wielkość szkody obejmuje straty, które poniósł wierzyciel z powodu nieotrzymania świadczenia w terminie. Na przykład: przedsiębiorca zapłacił za przygotowanie środka transportu, aby odebrać towar, który nie został dostarczony w terminie. W takim przypadku ma prawo domagać się zwrotu poniesionych wydatków na przygotowanie środka transportu, a nawet wyrównania korzyści, jakie mógłby uzyskać wówczas, gdyby dłużnik dotrzymał tego terminu.
Odmowa przyjęcia
Gdy dłużnik nie zapłacił w terminie, a wierzyciel musiał zaciągnąć pożyczkę na zapłatę ciążących na nim należności, które miał uregulowań z niespełnionego w terminie świadczenia, to wówczas może domagać się wyrównania szkody, jaką z tego tytułu poniósł.
Wierzyciel ma prawo odmówić przyjęcia świadczenia wówczas, gdy całkowicie lub częściowo utraciło dla niego znaczenie, a zostało to spowodowane opóźnieniem w jego realizacji.
Na przykład może to mieć miejsce wówczas, gdy dłużnik w terminie nie dostarczył surowców wykorzystywanych przy produkcji sezonowej. Wierzyciel zakupił je u innej osoby, a po zakończeniu sezonu nie były mu już potrzebne te, które chciał dostarczyć dłużnik.
Kara umowna
W umowie strony mogły przewidzieć obowiązek zapłaty kary umownej w celu naprawienia szkody, która powstała z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania.
Natomiast bez zgody wierzyciela dłużnik nie ma prawa zapłacić kary umownej i w ten sposób zwolnić się od wykonania zobowiązania.
Wysokość kary umownej określana jest procentowo w stosunku do wartości świadczenia lub według konkretnej stawki pomnożonej przez dni zwłoki. Kara ta dotyczy wyłącznie zobowiązania niepieniężnego. Wypłacana jest w zastrzeżonej w umowie wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody. Gdy zobowiązanie zostało wykonane częściowo, to wówczas dłużnik może domagać się zmniejszenia kary umownej.
PRZYKŁAD
Korzystający z pomocy innych osób ponosi za nie odpowiedzialność
Dłużnik, który nie wykonał zobowiązania albo zrobił to w sposób nienależyty, odpowiada za spowodowanie swoim działaniem szkody wierzycielowi. Ponosi też odpowiedzialność za inne osoby, gdy przy wykonywaniu zobowiązania korzystał z ich pomocy albo powierzył im wykonywanie czynności. Tak jak za siebie jest odpowiedzialny za swojego pełnomocnika ustawowego, który swoim działaniem wyrządził szkodę jego wierzycielowi.
Podstawa prawna
Art. 471 486 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.).
źródło: gazetaprawna.pl
Odszkodowania Olsztyn Odebranie prawa dożywocia do nieruchomości tylko za odszkodowaniemNieruchomości - W sprawach dotyczących wywłaszczania nieruchomości pod drogi krajowe nie prowadzi się rokowań z osobami uprawnionymi, tylko postępowanie ofertowe.
czytaj dalej...Niechciane maszty telefonii komórkowejO losach budowy stacji bazowej telefonii komórkowej mogą decydować mieszkańcy. Sprzeciwiając się, trzeba wykazać wpływ inwestycji na zdrowie ludzi lub cenę działek. Właściciel ziemi może żądać od gminy odszkodowania za obniżenie jej wartości.
czytaj dalej...Za zaniedbania GUS państwo nie zapłaciObwieszczenie wskaźników zmian cen nieruchomości przez prezesa GUS to jego obowiązek, jednak mimo że go nie wypełnia od 14 lat, Skarb Państwa nie zapłaci odszkodowania za zaniechanie legislacyjne – orzekł Sąd Najwyższy.
czytaj dalej...Odszkodowanie musi umożliwić odbudowę firmyWywłaszczany w trybie niezwłocznego zajęcia nieruchomości uzyska prawo do bezpiecznej zaliczki. Utracone korzyści z wywłaszczonego mienia powiększą wysokość odszkodowania. Konstytucyjna zasada słusznego odszkodowania zawsze będzie rodziła spory, twierdzą prawnicy.
czytaj dalej...Jak uzyskać odszkodowanie od hotelu za utratę lub uszkodzenię naszych rzeczyHotele ponoszą odpowiedzialność za rzeczy gości. Prowadzący hotel musi przyjąć na przechowanie pieniądze, papiery wartościowe i cenne przedmioty.
czytaj dalej...Czy warsztat odpowiada za uszkodzenie naprawianego autaOdszkodowania za zniszczony samochód w przypadku zdarzeń występujących zaraz po sobie należy rozbić na dwie szkody.
czytaj dalej...Grunty pod inwestycje przeciwpowodziowe będą odbierane bez negocjacjiBędą ekspresowe wywłaszczenia gruntów, na których powstaną wały przeciwpowodziowe, a odszkodowanie za grunty będzie ustalane w osobnym postępowaniu już po rozpoczęciu inwestycji.
czytaj dalej...Kancelarie odszkodowawcze pobierają zawyżone prowizjeFirmy odzyskujące odszkodowania pobierają wynagrodzenia w wysokości nawet 50 proc. uzyskanych kwot. Osoby reprezentujące poszkodowanych nie mają przygotowania merytorycznego i nie mogą występować przed sądem. Rzecznik ubezpieczonych chce określenia maksymalnych wynagrodzeń i państwowego nadzoru na kancelariami.
czytaj dalej...Mniejsza wypłata za grunt ze służebnościąZgodnie ze specustawą o inwestycjach drogowych odszkodowanie za ograniczone prawo rzeczowe, które wygasło w wyniku wywłaszczenia nieruchomości, otrzyma osoba, której to prawo przysługiwało.
czytaj dalej...10 tys. euro odszkodowania za trwające 15 lat postępowanie10 tys. odszkodowania przyznał Trybunał w Strasburgu kobiecie, która poskarżyła się na trwające ponad 15 lat przed polskimi sądami postępowanie o zwrot działki w Warszawie, na której stoi obecnie hotel Metropol.
czytaj dalej...Jak ubiegać się o odszkodowanie od biura podróży za nieudane wakacjeNa złożenie reklamacji klient ma 30 dni od powrotu z wycieczki. W takim samym terminie jej organizator musi na nią odpowiedzieć. Jeżeli tego nie zrobi, oznacza to, że uznał roszczenia.
czytaj dalej...Odszkodowanie za błędne decyzje administracyjne tylko za straty, nie za korzyściOsoby poszkodowane wadliwymi decyzjami administracyjnymi wydanymi przed 1 września 2004., mają prawo żądać odszkodowania od Skarbu Państwa tylko w zakresie poniesionych strat. Nie mogą natomiast domagać się zwrotu utraconych korzyści.
czytaj dalej...Ubezpieczenie bagażu zależy od celu podróżyZa kradzież pozostawionego bez opieki bagażu nieuważny turysta nie otrzyma odszkodowania.
czytaj dalej...Jak dochodzić odszkodowania za źle wykonany remontWłaściciel mieszkania może dochodzić roszczeń od wykonawcy za źle wykonane prace i zażądać usunięcia wad, zwrotu zaliczki, a nawet zapłaty kary umownej za nieukończenie remontu w terminie. Ułatwi mu to prawidłowo zawarta umowa o przeprowadzenie prac remontowych.
czytaj dalej...Odwołany lot: pasażer może wnieść sprawę do sądu w miejscu odlotuKiedy przewoźnik odwoła lot, pasażer może wnieść powództwo o odszkodowanie do sądu właściwego według miejsca odlotu albo przylotu samolotu.
czytaj dalej...Ugoda w procesie za nielegalne zamieszczenie artykułów w internecieSpółka INFOR Biznes zawarła w czwartek przed białostockim sądem ugodę z firmą, której zarzuciła nielegalne zamieszczanie w internecie jej artykułów prasowych. Treści ugody, w tym kwoty odszkodowania, nie ujawniono.
czytaj dalej...Sprzedawca musi płacić odszkodowanie za niedostarczenie towaru z własnej winySprzedawca, który ze swojej winy nie dostarczył umówionego towaru przeznaczonego do dalszej odsprzedaży, płaci kontrahentowi odszkodowanie równe utraconemu przez niego zyskowi - potwierdził Sąd Najwyższy.
czytaj dalej...Dopalcze.com: zamknięcie sklepów to rażące naruszenie prawaWłaścicielom zamkniętych sklepów z dopalaczami będą przysługiwały odszkodowania, a decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego została wydana z rażącym naruszeniem prawa - uważają przedstawiciele sieci "Dopalacze.com".
czytaj dalej...Czy postanowienie o karze umownej może ułatwić dochodzenie odszkodowaniaCzy zawarcie w kontrakcie postanowienia o karze umownej ułatwia dochodzenie odszkodowania?
czytaj dalej..."Sprzedawca może żądać od producenta odszkodowania za podrobione towary"Trzy pytania do MARCINA BARYCKIEGO rzecznika patentowego w Chałas i Wspólnicy Kancelaria Prawna - Co grozi przedsiębiorcy za naruszenie praw do chronionych wzorów przemysłowych?
czytaj dalej...Pasażer wybiera właściwy sądPasażer lotu między miastami Wspólnoty może wnieść powództwo o zryczałtowane odszkodowanie z powodu odwołania lotu do sądu właściwego według miejsca odlotu albo przylotu.
czytaj dalej...SN: osoby represjonowane poza granicami mają prawo do odszkodowaniaPrzyznanie prawa do zadośćuczynienia i odszkodowania osobom represjonowanym za działalność na rzecz niepodległości Polski nie zależy od tego, czy działalność ta była prowadzona na terytorium RP w granicach sprzed II wojny światowej, granicach powojennych czy poza nimi - uznał Sąd Najwyższy.
czytaj dalej...Komentarz GP: Zyskowne odszkodowaniaW 2008 roku odnotowano prawie 50 tys. wypadków drogowych. 5,5 tys. osób poniosło w nich śmierć, a ponad 60 tys. zostało rannych. Dane Komendy Głównej Policji są porażające.
czytaj dalej...Zagraniczny sąd nie może sądzić polskiego fiskusaPozew o odszkodowanie za błędną decyzję polskiego organu podatkowego złożony w zagranicznym sądzie będzie nieskuteczny. Powód to brak tzw. jurysdykcji krajowej. Mówiąc prościej sąd jednego państwa nie może sądzić innego państwa i jego organów.
czytaj dalej...Państwo zapłaci za tłok w celachSkazanym należą się odszkodowania za naruszenie dóbr osobistych, jeśli są przetrzymywani w celach, w których na jednego więźnia przypada mniej niż 3 metry kwadratowe. A takich skazanych jest w Polsce wielu.
czytaj dalej...